Dziś (27 stycznia) przypada 78. rocznica wyzwolenia obozu Auschwitz-Birkenau. Tego dnia obchodzimy Międzynarodowy Dzień Pamięci o Ofiarach Holokaustu. Z tej okazji, w imieniu Prezydenta Miasta Białegostoku, jego zastępca Przemysław Tuchliński zapalił znicze w miejscach pamięci. Miasto zaprasza także do udziału w dzisiejszym wernisażu wystawy „Non omnis… Malarstwo artystów żydowskich Białegostoku” w Galerii im. Sleńdzińskich.
Międzynarodowy Dzień Pamięci o Ofiarach Holokaustu, mocą decyzji Zgromadzenia Ogólnego ONZ, ustanowiony został w 2005 roku.
Pomnik-kopuła przy ul. Suraskiej upamiętnienia miejsce, gdzie stała przed II wojną światową największa żydowska bożnica w Białymstoku. 27 czerwca 1941 roku, a więc zaraz po wkroczeniu do Białegostoku wojsk niemieckich, synagoga wraz z całą żydowską dzielnicą została spalona przez specjalną grupę operacyjną. Niemcy zamknęli w świątyni ok. 2,5 tys. żydowskich mężczyzn i chłopców, a później ją podpalili. Do tych, którzy próbowali uciec, strzelano. Dzięki ofiarności polskiego dozorcy Józefa Bartoszki, który narażając życie otworzył tylne drzwiczki świątyni, ocalało kilkanaście osób. Wraz z synagogą spłonęły wówczas dzielnice Schulhof oraz Piaski i Chanajki. Pomnik w kształcie szkieletu kopuły synagogi, upamiętniający tę zbrodnię i losy białostockich Żydów, został odsłonięty w 1995 r. Tam właśnie, w hołdzie ofiarom Holocaustu, zapalił znicz zastępca prezydent Przemysław Tuchliński. Kolejny znicz zapłonął przy Pomniku Powstańców Getta na Placu Mordechaja Tenenbauma.
Warto pamiętać, że Białystok od dawna zamieszkiwała znacząca diaspora żydowska. Tu przyszła na świat liczna grupa artystów, którzy wcześniej (jak Max Weber) lub później (jak Benn Rabinowicz i Simon Segal) wyjechali stąd w świat. Inni, jak znaczna liczba artystów-uciekinierów z okupowanych przez hitlerowców ziem Polski, przybyła do miasta po wybuchu wojny sowiecko-niemieckiej. Ta karta dziejów naszego miasta jest dopiero odkrywana. Ten rozdział artystyczny wcześniej nie był przedmiotem wystaw, ponieważ dzieła sztuki nie przetrwały w zniszczonym mieście. Wystawa „Non omnis… Malarstwo artystów żydowskich Białegostoku” będzie ważną próbą przywrócenia pamięci o związanych z naszym miastem wybitnych twórcach, którzy wywodzili się z Białegostoku, pracowali zaś i zyskali sławę za granicą, przede wszystkim we Francji i Stanach Zjednoczonych. Artyści, których prace zostaną zaprezentowane na wystawie to: Molli Chwat, Simon Segal, Benn Bencion Rabinowicz, Nota Koslowsky, Max Weber, Stanisława Centnerszwerowa. Wernisaż „Non omnis… Malarstwo artystów żydowskich Białegostoku” odbędzie się 27 stycznia o godz. 18.00 w Galerii im. Sleńdzińskich przy ul. L. Waryńskiego 24a. Wstęp jest wolny. Wystawa będzie dostępna do 14 maja. Więcej informacji znajduje się na stronie galerii.
Źródło: UM Białystok
