Dar serca Polaków, by chronić kraj – niezwykła kolekcja przedwojennych sreber, m.in. sztućców, zegarków, papierośnic, medalionów czy odznak, pochodzących z Funduszu Obrony Narodowej zostanie zaprezentowana w białostockim Ratuszu. Honorowy patronat nad wydarzeniem objął Minister Kultury i Dziedzictwa Narodowego prof. dr hab. Piotr Gliński. Wystawa będzie prezentowana do 31 sierpnia br.
Fundusz Obrony Narodowej – FON, został utworzony dekretem Prezydenta RP z dnia 9 kwietnia 1936 roku, w celu pozyskania dodatkowych środków na dozbrojenie armii w obliczu zagrożenia bytu państwa przez hitlerowskie Niemcy. Gromadził on m.in. środki ze składki społecznej na którą złożyły się dary i zapisy osób prywatnych oraz instytucji społecznych, politycznych, gospodarczych i kulturalnych. Polacy niezwykle ofiarnie zasilili go zarówno w postaci gotówkowej, jak i rzeczowej – nieruchomościami, kosztownościami, a nawet zbożem i zwierzętami rzeźnymi.
Po niemieckiej napaści na Polskę we wrześniu 1939 niewykorzystane dary rzeczowe wywieziono za granicę. W ambasadzie polskiej w Bukareszcie podzielono je na część „srebrną” i „złotą”.
Sześćdziesiąt jeden skrzynek ze srebrem przewieziono z Rumunii do Francji, gdzie przetrwały II wojnę światową, najpierw w skarbcu oddziału Banku Francji w Marsylii, potem przeniesiono je do Tuluzy. „Srebrny” Fundusz Obrony Narodowej Polska odzyskała w 1976 r. W latach 1978-1988 zespół pracowników Muzeum Narodowego w Poznaniu zinwentaryzował ponad 18 tys. przedmiotów. Z tego względu, a także dla symbolicznego choćby wyrównania wojennych strat w zbiorach, decyzją dysponenta skarbu Ministerstwa Kultury i Sztuki, Muzeum otrzymało na własność 1840 obiektów. 23 stycznia br. Muzeum Narodowemu w Poznaniu przekazano pozostałych prawie 16 tys. sreber Funduszu Obrony Narodowej.
Obecnie w ramach projektu „Nie zmarnujcie Niepodległości. Srebra Funduszu Obrony Narodowej” w muzeach i instytucjach kultury w całej Polsce prezentowane są obiekty z tego zespołu. Projekt realizowany jest przez Muzeum Narodowe w Poznaniu przy wsparciu Ministerstwa Kultury i Dziedzictwa Narodowego oraz w partnerstwie z Narodowym Instytutem Muzealnictwa i Ochrony Zbiorów.
Wystawę dofinansowano ze środków Ministerstwa Kultury i Dziedzictwa Narodowego.
źródło: Muzeum Podlaskie w Białymstoku
Źródło/Fot.: Województwo Podlaskie
