Świadczenie wspierające funkcjonuje już 10 miesięcy. Można o nie wnioskować od 1 stycznia 2024 r. Przyznawane jest osobom z niepełnosprawnością, które ukończyły 18 lat w celu częściowego pokrycia wydatków związanych z zaspokojeniem szczególnych potrzeb życiowych tych osób.
– Osoby z niepełnosprawnością w ramach świadczenia wspierającego mogą otrzymać z ZUS-u co miesiąc od 713 zł do 3919 zł. Zainteresowanie tą formą pomocy jest bardzo duże. Do 30 września do ZUS-u wpłynęło 68,8 tys. wniosków o świadczenie wspierające. Najwięcej od mieszkańców województwa małopolskiego – 12,3 tys. i podkarpackiego – 7,6 tys. W województwie podlaskim wpłynęło 2,7 tys. Łączna kwota wypłat wyniosła ponad 1,2 mld zł, w Podlaskiem 52,7 mln zł – informuje Katarzyna Krupicka, regionalna rzeczniczka prasowa ZUS w podlaskim
Wypłaty świadczenia wspierającego przekroczyły 1,2 mld zł, w Podlaskiem – 52,7 mln zł
Zanim wniosek zostanie złożony do ZUS-u osoba ubiegająca się o świadczenie musi najpierw otrzymać decyzję wojewódzkiego zespołu ds. orzekania o niepełnosprawności, w której ilość punktów została ustalona na poziomie uprawniającym do przyznania świadczenia.
– Aby uzyskać świadczenie wspierające, swoje starania należy rozpocząć od złożenia wniosku do wojewódzkiego zespołu ds. orzekania o niepełnosprawności (WZON) o wydanie decyzji ustalającej poziom potrzeby wsparcia. Wniosek do ZUS-u o przyznanie świadczenia można złożyć dopiero wtedy, gdy decyzja WZON-u stanie się ostateczna. Termin ten mija po upływie 14 dni od dnia jej doręczenia, pod warunkiem że nie zostanie złożony wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy. Jeżeli ubiegający się o świadczenie złoży taki wniosek, to WZON po jego rozpatrzeniu wyda decyzję, która stanie się ostateczna w dniu jej wydania – wyjaśnia Katarzyna Krupicka.
– Ubiegając się o to świadczenie kluczowe jest zachowanie prawidłowej kolejności instytucji, do których składany jest wniosek. Jeśli pomylona zostanie ta kolejność i formularz o świadczenie wspierające trafi najpierw do ZUS-u, a wnioskodawca nie będzie miał jeszcze decyzji WZON-u albo decyzja nie będzie jeszcze ostateczna, to Zakład pozostawi taki wniosek bez rozpatrzenia – mówi rzeczniczka.
Jaki jest termin złożenia wniosek do ZUS-u
Osoby, które posiadają ostateczną decyzję WZON-u o potrzebie wsparcia, mają 3 miesiące na złożenie wniosku do ZUS-u o ustalenie prawa do świadczenia. Wówczas Zakład przyzna je z wyrównaniem od dnia, od którego WZON ustalił uprawniającą liczbę punktów potrzeby wsparcia lub od daty wskazanej przez wnioskodawcę. Jeśli wniosek wpłynie po tym terminie, to świadczenie będzie przyznane od miesiąca złożenia wniosku do ZUS-u.
Nie wszyscy będą mogli nabyć prawo do świadczenia wspierającego od 2024 roku. Osoby, którym WZON przyzna od 87 do 100 punktów, mogą ubiegać się o nie od tego roku, osoby, które uzyskają od 78 do 86 punktów – od 2025 roku, a osoby, które będą miały od 70 do 77 punktów – od 2026 roku. Ten podział nie dotyczy osób z niepełnosprawnością, na które ich opiekunowie 1 stycznia br. lub później pobierali z organu gminy świadczenie pielęgnacyjne, specjalny zasiłek opiekuńczy albo zasiłek dla opiekuna. Takie osoby mogą ubiegać się o przyznanie świadczenia wspierającego już w 2024 roku, jeśli w decyzji o poziomie potrzeby wsparcia uzyskały co najmniej 70 punktów.
Wniosek do ZUS-u tylko przez internet
Wniosek o świadczenie wspierające (SWN) można złożyć wyłącznie drogą elektroniczną przez: Platformę Usług Elektronicznych/e-ZUS, portal Emp@tia lub bankowość elektroniczną. Osoby niepełnosprawne nie muszą same składać wniosku. W ich imieniu taki wniosek może złożyć pełnomocnik lub przedstawiciel ustawowy (np. opiekun prawny).
Minimalne i maksymalne kwoty świadczenia do 28 lutego 2025 r.
Wysokość świadczenia wspierającego obliczana jest jako procent renty socjalnej w zależności od ilości punktów ustalających poziom potrzeby wsparcia. Może wynosić od 40 do 220 proc. renty socjalnej (obecnie renta socjalna wynosi 1780,96 zł brutto), czyli w zależności od poziomu potrzeby wsparcia można otrzymywać co miesiąc od 713 zł do 3919 zł. Wraz z waloryzacją wysokość świadczenia wspierającego zostanie podwyższona z urzędu, bez konieczności składania wniosków.
ZUS będzie wypłacać przyznane wsparcie wyłącznie na wskazany we wniosku numer rachunku bankowego w Polsce. Świadczenie wspierające będzie przysługiwało niezależnie od innych świadczeń z ZUS-u, do których osoba z niepełnosprawnością ma prawo np. renty socjalnej czy 500+ dla osób niesamodzielnych.
Katarzyna Krupicka
